Strooizout tegen onkruid gebruiken: een slim idee of juist niet?

Zout doodt onkruid effectief door met osmose water aan de plant te onttrekken en deze uit te drogen. Dit is een snelwerkend onkruidverdelgingsmiddel. Toch zul je nooit onkruidexperts deze methode horen aanbevelen, omdat het onomkeerbare schade kan toebrengen aan de bodem, het grondwater en de omliggende planten en bomen. Zodra je het eerste zonlicht in je tuin ziet, komen ook de onkruiden tevoorschijn, zowel op als tussen de bestrating. Dit zet veel tuiniers aan tot het zoeken naar een snelle en goedkope oplossing om al dit groen te doden. En zout, dat je misschien nog over hebt van de winter in de schuur, wordt gezien als de handige alles-in-één oplossing. Het helpt je zeker om de groene indringers snel te doden, maar pas op! In deze blogpost leggen we uit waarom je geen zout in je tuin moet strooien en laten we je een betere, duurzamere oplossing zien die ook de natuur helpt.

Wat doet zout met onkruid?

Zout heeft alleen een fysiek effect op planten. Zout wordt sterk aangetrokken door water. Door wat zout op onkruid te strooien, krijgt de plant aan de buitenkant van zijn cellen een hoge zoutconcentratie. Hierdoor trekt de plant al zijn vocht uit zijn cellen door osmose om de concentratie buiten de plant te verlagen. De plantencellen krimpen. Na een paar uur tot dagen wordt de groene plant bruin, verwelkt het bovengrondse deel en sterft het af. Maar na regen spoelt het opgeloste zout de bodem in en naar de wortels van de plant. Dit verstoort de waterbalans in de hele plant. Effectief, maar niet selectief. Het zout zal ook de mooie plant ernaast in de bloembak doden.

Wat zijn de ernstige nadelen van zout in de tuin?

Het onkruid leeft hierna zeker niet veel langer, maar zout laat een spoor van vernieling achter in de bodem. Dit is iets wat we niet aanbevelen, aangezien de nadelen van deze methode ruimschoots opwegen tegen de voordelen. Hier zijn de belangrijkste redenen om geen zout in de tuin te gebruiken:

1. Bodemverzouting

Zout breekt niet af in de bodem. De bodem blijft het vasthouden, het hoopt zich op en blijft in de bodem. Dit proces heet bodemverzouting. Een te zoute bodem is praktisch niet meer vruchtbaar. Je zult merken dat het in de toekomst moeilijk zal zijn om iets te laten groeien, inclusief onkruid, op en rond die plek. En de nuttige bodemmicro-organismen die je nodig hebt voor je tuin sterven hierdoor ook door deze te hoge zoutgehalte.

2. Schade aan naburige planten en gazon

Met regenwater spoelt het zout naar de aangrenzende border of het gazon. De wortels van je favoriete struiken, bloemen en gazon nemen dit water op en zullen uitgedroogd en dood achterblijven. De wortels van jonge planten, bijvoorbeeld een haag van beuken, zullen het zoute water niet overleven.

3. Schade aan bestrating en funderingen

Zout is een echt vervelende stof. Het beschadigt beton en natuursteen, en ook het voegmiddel of de voegen tussen je bestratingsstenen. Deze worden lelijk wit en kunnen na verloop van tijd afbrokkelen.

4. Vervuiling van grondwater

Het zout spoelt uiteindelijk dieper de bodem in en naar het grondwater. Dit is schadelijk voor het ecosysteem en maakt de zuivering van drinkwater moeilijker. Om deze redenen waarschuwen natuurorganisaties en de lokale overheid zelfs voor het gebruik van zout in de winter.

Is het legaal om zout tegen onkruid te gebruiken?

In Nederland is het gebruik van chemische middelen op verhardingen streng gereguleerd. Hoewel zout rechtstreeks uit de natuur komt, vallen we onder de noemer ‘gewasbeschermingsmiddelen’ door het te gebruiken om planten te doden. Volgens de wet mag je alleen producten gebruiken die specifiek voor dit doel zijn goedgekeurd. Het is officieel verboden om stoffen als zout, azijn en bleekmiddel op bestrating te gebruiken als onkruidbestrijding. Dit komt door de bedreiging die deze stoffen vormen voor het aquatische milieu. Overheden kunnen het gebruik bestraffen, maar in de praktijk beperken gemeenten zich tot het voorlichten en waarschuwen van particulieren.

Uitstekende, duurzame en milieuvriendelijke alternatieven

Er is veel wat je kunt doen om onkruid op een natuurlijke en voor de bodem onschadelijke manier te bestrijden. Als je zeker wilt zijn van een gezonde tuin, doe je er verstandig aan te kiezen voor ecologisch onkruid wieden dat de biodiversiteit niet aantast.

• Met heet water: De eenvoudigste en goedkoopste oplossing. Giet gewoon kokend water (bijvoorbeeld het kookwater van aardappelen of pasta) rechtstreeks over het onkruid. De hitte vernietigt de celstructuur van de plant. Het onkruid verdwijnt na een paar keer voorgoed.
• Mechanisch: Een onkruidhark, voegborstel of een speciale onkruidborstel voor bestrating is zeer effectief. Door regelmatig te vegen, kunnen zaden zich niet wortelen tussen de bestratingsstenen.
• Thermisch (branden): Een onkruidbrander verhit kort de onkruidbladeren. Het onkruid hoeft niet zwart te branden: de hitte zorgt ervoor dat het eiwit in de cellen stolt. De plant droogt uit en sterft binnen een paar dagen af.
• Voorkomen door voegen te vullen: Voorkom onkruid door de voegen tussen bestratingsstenen te vullen met polymeerzand of voeggrind. Zaden krijgen geen kans om zich te wortelen.

Kortom: ja, zout werkt goed om onkruid te doden, maar het is het niet waard vanwege de schade aan je tuin op de lange termijn. Kies voor heet water of mechanisch. Dan blijft je terras mooi en je tuin gezond.